تولید مثل

سیکل تولید مثل در گاو

فحلی یا فحل شدن , درست به معنای آغاز دوره ی باروری ست . و باروری هم دقیقا به معنای قابلیت سود آوری در گله هاست . بنابراین اگر به هر دلیلی فحلی دام دستخوش تعییراتِ منفی گردد , به معنای اُفتِ سودآوری گله خواهد بود . عملکرد ضعیف تولید مثلی یکی از فاکتور های مهم محدود کننده در قابلیت سود آوری گله های گاو به شمار میرود. و همچنین نقش مهمی در حذف دام ها توسط دامدار ، ایفاء میکند. کاهش باروری به طور کلی به سه عامل مرتبط میشود :

1: ژنتیکی 2: تغذیه 3: تصمیم های مدیریتی

با بزرگتر شدن گله و افزایش جمعیت ، گاوها در معرض اختلالات تولید مثلی بیشتری قرار میگیرند. از طرفی دیگر ، نیاز شدید به انرژی در ابتدای دوران شیر دهی ، تاثیر منفی بر بالانس انرژی در طول این دوره دارد. جفت ماندگی ، متریت و کیست های تخمدانی ، از جمله اختلالات شایع تولید مثلی هستند .

کیست تخمدان

خسارت بار اما قابل درمان

وقتی با عدمِ باروری دام پس از زایمان مواجه شدین ، اولین و مهمترین کار ، معاینه توسط دامپزشکه .

کیست های تخمدانی یکی از فاکتورهای مهم محدودیت تولید مثلی و حذف در گله هاست . دلیلِ اصلی اون هنوز مشخص نشده اما به هر حال گله ای نیست که با اون مواجه نبوده باشه

سونوگرافی و معاینهرکتالی و سنجشسطح پروژسترون از راه های تشخیص کیست هاست .

عمدتا دو نوع کیست تخمدانی رو شاهد هستیم  :

1: کیست فولیکولار

2: کیست لوتئال

کیست های فولیکولار معمولا  توده هایی بزرگ و نرم هستن که با لمس و ماساژ عمدتا پَسرَوی دارن و کوچکتر میشن . برخلاف کیست لوتئال که توده ی محکمتری هستن و با لمس کردن ، کوچکتر نمیشن .

کیست های تخمدانی در هر دو نوع ، اگه به موقع تشخیص داده بشن و به موقع پروتکل کلینیکی براش انجام بشه ، عمدتا درمان پذیر هستن و دام به چرخه ی باروری برمیگرده . اما در صورت غفلت ، علاوه بر زیان های تاخیر در تخمک گذاری و اختلال در آبستنی ، میتونه منجر به حذف دام مولد از گله بشه .

ترکاندنبادست ، سیدرگذاری و گنادورلین عمده ترین راهکارهای حذف کیست و بازگشت دام به تولید مثل هست . اما حتما توسط دامپزشک باید انجام بشه .

لذا توصیه میشه با اولین علائم اختلال در فحلی یا عدم گیرایی اسپرم ، حتما دام رو تحت معاینه ی دامپزشک قرار بدین و فرصتِ درمان رو به فحلی های بعدی موکول نکنین .

تشخیص کیستیک بودن دام با لمس کردن رو حتما به دامپزشک بسپارین چراکه لمس تخمدان توسط دامپزشک غیر مجرب میتونه به تخمدان آسیب برسونه .

صنعت دامپروری ایران

شرکت زینونادین

سورتینگ

اتلاف خوراک و کاهش راندمان گله

سورت SORT

به معنای مرتب کردن یا جدا سازی هست .

سورت کردنِ خوراک یا همون سورتینگ ، یکی از عوامل مهمِ کاهش دهنده ی راندمان خوراک و غذاست .

زبان و لب گاو ، این قدرت و توانایی رو به حیوان میده که مثل قاشق چنگالِ ما ، خوراکی رو که توی آخور ریختیم ، کاملا جدا کنه . این جداسازی با هدف گزینش و خوردنِ اون قسمت از خوراک که بیشتر دوسِش داره ، انجام میشه . یعنی خوردنِ کنستانتره . بنابراین عملا فیبر یا علوفه ی بسیار کمتری میخوره .

و در سرِ کاهش راندمان ِ خوراک و کاهش تولید از همینجا شروع میشه .

توی سورتینگ ، چند عامل موثر وجود داره :

1: تمایلِ غذایی دام

2: مقدار و حجم علوفه ی جیره

3: اندازه ی ذراتِ اقلام خوراک

4: مقدار رطوبت و خشکی مواد خوراک

5: دفعات تغذیه

6: چگونگی خوراکسازی

7: سطح رقابت پذیری آخور

چجوری مانع از سورت کردن خوراک بشیم ؟

1: تغذیه اصولی به گوساله تا پروسه ی غذا خوردنش در دوره بلوغ ، الینه شده باشه .

2: خوراک دهی به صورتTMR

3:  افزایش دفعاتِ خوراک دهی رو بیشتر کنیم به جای یک یا دوبار در روز

4: افزودن آب و رطوبت به خوراک جهت چسبندگی کنستانتره با علوفه .

5: علوفه هایی مانند یونجه کاه و سیلو رو به اندازه های استاندارد و اصولی دربیاریم . علوفه بلند و طویل، عمل سورتینگ رو آسون میکنه .

6: تراکم و گروهبندی آخور رو با محاسبه ی سطح رقابت دام ها در نظر بگیریم .

7: ملاس میتونه تا حدود زیادی مانع از سورتینگ بشه .

مجموعه ی اقدامات فوق باعث جلوگیری از سورت شدن خوراک میشه و عملا راندمان خوراکسازی رو افزایش میده.

هر 10% سورتینگ تا 1.5 : چربی شیر رو کاهش میده .

هر 10% سورتینگ تا 0.05% پروتئین شیر رو کاهش میده .

گاوهایی که در رقابت منفی آخور هستند تا 30% از سورتینگ آسیب بیشتری میبینن . رقابت منفی یعنی گاوهایی دارای لنگش کوچکتر جوانتر .

خوراکی رو که صبح آماده کردین طی سه ساعت درصد بالایی از رطوبت رو از دست میده و عملا درصد خشکی غذا بیشتر میشه که تاثیر بالایی در سورت شدن خوراک داره .

اینکه چند ساعت بعد از خوراک ریزی می‌بینیم که آخور به طور کامل خورده شده ، به معنای عدم سورتینگ نیست .

سورتینگ توی یکسال میتونه ضرر بسیار بالایی به شما بزنه . پس از همین فردا به فکرش باشین .

 

بیشتر فعالیت های عمومی گاو طی عمر مفید اقتصادی,

 

متوجه همین هورمون BST میباشد . هرچه ترشح این هورمون در بدن دام بیشتر باشد, عملکرد تمام دستگاه های بدن دام نیز بهبود فعالیت بیشتری پیدا میکند . به عبارتی بسیاری از #مکانیسم های داخلی بدن دام ( سنتز شیر , سیکل باروری , فعالیت تخمدانی , رشد بافت های گوارشی , خون سازی , عملکرد سیستم عصبی و… ) منوط به فعالیت و ترشح همین هورمون است . از طرفی 2 راه بیشتر برای افزایش تولید این #هورمون در بدن دام متصور نیست .

1: تزریق هورمون سنتز شده ی مصنوعی ( که در بسیاری از کشور ها ممنوع است و در ایران را نمی دانیم ) 2: استحصال بیشتر شیر از پستان ( که یکی از راه های استحصال بیشتر شیر , #افزایش دفعات شیر دوشی ست )

بنابراین, با یکی از 2 روش فوق میتوان به افزایش فیزیکی این هورمون کمک کنیم. طبیعتا با این افزایش, تمام مکانیسم های داخلی بدن دام, نه تنها در تعادل منفی قرار نمیگیرند بلکه تا حدود بسیار مطلوبی بهبود عملکرد پیدا میکنند .

                       #زینو

09120882547 قربانی 09128604095 ناصری 02165312774 تلفاکس